Bọn tôi cứ men dọc theo con mương, đặt rổ chặn rìa cỏ ven bờ, hai tay giữ rổ, dùng chân dậm cỏ lùa cua, cá chạy vào rổ và nhanh chóng lật ngửa rổ nhấc lên bờ
Sau mỗi buổi làm ruộng khó nhọc, mọi người trở về cùng quây quần bên mâm cơm với bát canh cua ngọt lịm làm mát ruột người, cùng những câu chuyện về thời vụ, làm ăn, không khí gia đình thật vui vẻ và ấm cúng biết bao! Bát canh cua như làm dịu đi cái nắng nóng nghiệt ngã của mùa hè oi ả. Những mùa hè của tuổi thơ tôi.
Xúc chừng hai tiếng đồng hồ là chúng tôi đã được đầy giỏ vừa cua, vừa cá, đủ cho hai bữa canh cua đậm đặc và bắt tôm, cá lộn lạo để nấu với măng chua thì thật là tuyệt! Khoái nhất là vào những trưa hè đổ lửa, anh em chúng tôi mang giỏ ra đồng bắt “cua ngôm” ở các thửa ruộng mà sang người lớn vừa bừa ngả. Những cái đó luôn thức và sống trong ta đến hết cuộc thế cho dù ta có đi khắp mọi phương trời, góc bể! Tôi sinh ra và lớn lên từ một làng quê nghèo, cuộc sống của dân làng tuốt tuột chỉ trông vào vào hạt thóc.
Giờ đây cùng với sự phát triển của xã hội, các món ăn Âu –Á cũng được nhập khẩu và phổ thông rộng rãi, nó dần lán át các món ăn dân dã nơi làng quê, thêm vào đó là sự ô nhiễm môi trường sinh thái, sự săn bắt lung tung của con người, khiến nhiều sinh vật bỗng trở thành khan hiếm và bị xoá sổ như cua, cá, ếch, nhái.
Từ sớm, chúng tôi đã chuẩn bị giỏ, rổ để đi xúc, ra đến mương chúng tôi chia ra thành hai tốp, xúc từ hai ngả đồng để rồi gặp nhau ở giữa cánh đồng thì cũng vừa tầm 9 giờ trưa.
Cua, cá ngày đó rất sẵn, bởi phân hóa học và thuốc trừ sâu ngày ấy bà con hầu như chưa biết tới, đỉa cũng rất nhiều, mỗi lần đi xúc về đứa nào đứa nấy chân đầy vết đỉa cắn, máu chảy đỏ lòm. Canh cua thường được ăn cùng cà pháo muối thì chả thiết gì đến các món khác nữa, nồi cơm vẫn hết vèo. Hồn quê, và bóng dáng mẹ khi đó như vẫn quanh quẩn đâu đó quanh tôi.
Hè về, bọn trẻ chúng tôi được nghỉ học, ngoài việc đỡ đần bố mẹ như coi em, kiếm củi, trông nhà, nấu cơm, chăn trâu. Tuy nghèo là vậy nhưng mọi người sống với nhau rất gắn bó chan hòa như ruột rà, cùng san sẻ ngọt bùi, từ nải chuối, đến quả mít, quả hồng vào vụ đều được bà con phân phát chia đều cho mọi nhà trong xóm.
Nhiều khi ngồi trước những mâm tiệc đầy ắp các món ăn sang mà tôi vẫn thèm một bát canh cua nấu với rau đay như ngày còn thơ bé mẹ đã từng nấu cho chúng tôi ăn trong những trưa hè nóng bỏng.
Hình bóng quê nhà lại hiện về trong nỗi nhơ thương da diết của tôi! Theo Vannghechunhat. Thế là các chú cua càng trơ ra, bò lồm cồm trong rổ, những chú cá rô mắc cạn đánh vây choanh choách hòng tìm cách tháo thân, bọn chúng tôi chỉ vệc bắt chúng thả vào giỏ, rồi lại tiếp chuyện những mẻ khác. Nước cua cho vừa muối, đặt lên bếp đun cho tới khi gần sôi, thấy gạch cua nổi kín mặt nồi, lúc này mới nhẹ nhõm bốc rau đay đã được thái nhỏ, rửa sạch bỏ vào một góc nồi, nhẹ nhàng dùng đũa nhấn chìm rau, sao cho gạch trên nồi không bị tan ra, đun to lửa cho sôi, ít phút sau bắc xuống, múc ra bát, lấy gạch cua đã phi cùng hành mở đổ lên trên âu canh, gạch cua nổi váng vàng sộm, trông thôi đã thấy ngon! Canh cua là món ăn thân thuộc của dân làng quê tôi trong những ngày hè nắng nóng.
Có cánh đồng nhiều cua, chỉ cần đi dọc hai, ba bờ ruộng là đã bắt đầy giỏ cua rồi. Chúng tôi thích nhất được ra đồng xúc cua cá, vừa để có thêm “chất tươi” cải thiện cho bữa ăn, vừa có thời gian để chúng tôi gặp nhau nô đùa. Những cái đó luôn thức và sống trong ta đến hết thế cục cho dù ta có đi khắp mọi phương trời, góc bể! Sinh ra ai cũng có một quê hương và quê hương luôn gắn liền với những kỷ niệm tuổi thơ, để khi xa quê , nó luôn là nỗi nhớ trong ta! Như kỷ niêm về dòng sông, cây đa, bên nước, hay những món ăn đặc trưng mang đậm hương vị quê nhà.
Lũ cua không chịu nổi cái nóng của mặt nước lúc trưa nắng gắt nên phải bò vào rìa bờ tìm những đám cỏ, mô đất mát để náu mình, hay chúng núp mình trong những tảng đất, ụ cỏ để tránh nắng.
Ngày ấy bữa cơm của mọi nhà chỉ toàn rau ít có cá thịt. Thế là người đi bắt chỉ việc nhặt chúng thả vào xô, vào giỏ.
Mẹ tôi dùng chiếc tăm nhỏ khêu gạch trong mai cua ra một chiế bát con, phi hành mỡ cho thơm, đổ gạch cua vào đảo cùng hành mỡ cho chín rồi đổ ra bát. Cua bắt được nhiều, chúng tôi đem về đổ ra chậu to, chọn ra hai loại, loại nhỏ để ăn trước, loại to để dành cho các bữa sau. Mẹ tôi nấu canh cua rất khéo, mẹ rửa sạch cua, lộ mai, bóc yếm, cho vào cối giã nhuyễn, cho nước vào lọc bỏ bã cua.
Đồng quê không còn sẵn như xưa. Cánh đồng lang rộng lớn, có những con mương dẫn nước chạy dọc ngang, chính những con mương này là nơi cung cấp nguồn cua, cá cho chúng tôi.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét